  |
|
Çayda radyasyon, gıdada hormonu tartıştık
1980'li yılların sonunda gıda sektörünün gündeminde 2 konu vardı. Birincisi Çernobil faciasının Türkler'in vazgeçilmez içeceği çaya ve Karadeniz'e olası etkileri ve yediklerimizin içinde hormon olup olmadığı....
1- "Radyoaktif çay daha lezzetlidir"
Tarih 26 Nisan 1986... Yer Ukrayna... Çernobil Nükleer Santrali'nde saat 01.23'te ardarda iki büyük patlama meydana geldi ve dünya tarihinin en büyük facialarından biri yaşandı. Radyasyon yüklü bulutlar önce Avrupa'ya, sonra Trakya ve Karadeniz Bölgesi'ne ulaştı. Türkiye Atom Enerjisi Kurumu'na (TAEK) göre, ilk etkiler 30 Nisan 1986'da Trakya ve Karadeniz kıyılarında çevresel doğal radyasyon düzeyindeki yükselmelerle görüldü. Normal koşullarda 8-10 mikro röntgen/saat olan doğal radyasyon düzeyi 4-5 Mayıs'ta 30-50 mikroröntgen/ saat düzeyine çıktı. En yüksek radyasyon düzeyi 150 mikro röntgen/saat olarak Batı Karadeniz'de ölçüldü. Bölgedeki et, süt ve mamülleri, sebze ve meyveler, baharatlar denetim altına alındı, ancak Türkiye en çok çayın içilip içilemeyeceğini tartıştı.
* 58 bin ton çay gömdük Doğu Karadeniz'de yetişen çay ve fındıklar laboratuarlarda incelendi ve bu ürünlerin imhasına karar verildi. Çay ürünlerinde, TAEK insan sağlığına zarar vermeyecek bir radyoaktivite limiti belirledi. Çay paketleme fabrikalarında kurulan sistemlerle çayların aktiviteleri ölçüldü, 12 bin 50 bg/kg'lık limiti aşan çaylar Çay Kurumu'- na ait depolarda TAEK'in gözetimi altına alındı. Bu miktarın 58 bin ton civarında olduğu, daha sonraki tarihte bu çayların çay fabrikalarının bahçelerinde toprağa gömüldüğü belirtildi.
* "Biraz radyasyon iyidir" Orta Doğu Teknit Üniversitesi'li (ODTÜ) bilimadamlarının yaptığı araştırma raporlarında, 'çayları imha edin' ibaresine yer verildi. Rapor, dönemin Sanayi Bakanı Cahit Aral başkanlığında kurulan Radyasyon Güvenliği Komitesi'ne sunuldu, ancak Komite'de yer alan TAEK Başkanı Prof. Dr. Ahmet Yüksel Özemre'nin, "Ölçümler hatalı, çaylar temiz" açıklaması üzerine, Aral canlı yayında radyasyonlu çayları içerek, "Biraz radyasyon iyidir" dedi. Dönemin başbakanı Turgut Özal, "Radyoaktif çay daha lezzetlidir" diyerek basına poz verdi.
MELTEM ERSOY
|