Süleyman Demirel ile bu coğrafyaya çok geldik... Uçak, Adana'ya inmek üzere alçalırken, Demirel, aşağıları... Yemyeşil Çukurova'yı gösterirdi.
Ve... "Türkiye'nin Florida'sı" derdi.
Mersin... Sahil... Gökdelenler... Milyon dolara satılan evler... Narenciye bahçeleri... Sokaklarda, meyveleri üzerinde duran turunç ağaçları. Süleyman Demirel'in sözlerini hatırladık.
***
SIĞINMACILAR
Allah, kimseyi yersiz, yurtsuz bırakmasın. Milyonlarca Suriyeli... Ölüm korkusuyla ülkesinden kaçtı.
Türkiye... Kucak açtı... Dünyada başka hiçbir ülkenin yapamadığını yaptı. Ülkemize sığınan Suriyeli sayısında... Mersin altıncı sırada. 175 bin sığınmacıyı barındırdı... Doyurdu.
Bugün... Suriye, eski Suriye değil... Sular duruldu.
Geri dönenler var... Az değil.
Okulların kapanmasını bekleyenler var... Çocukları okulda... Yaza doğru dönecekler.
Mersin'de evlenen... Mersin'de çocuk sahibi olan... Mersin'de iş kuran... Market işleten... Tatlıcılık, marangozluk, oto tamirciliği yapan... Mersin'de vergi ödeyen bir kesim de var... Onlar, Mersin'de yaşamaya devam etmek istiyorlar.
Gözlemimiz: Sığınmacıların üçte biri gitmez... Şanlı bayrağın gölgesine sığınmış Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olurlar.
***
YAĞDIR MEVLAM SU
Ankara'dan Çukurova'ya... Karayoluyla gittim.
Anadolu... Yer yer kar var... Ama fazla değil.
Toroslar... Pozantı... Kar oldukça az... Sadece yükseklerde. Bölge insanının beklentisi... Kar. Çukurova'ya inince... Yağmur bekleniyor.
***
GIDA AĞIRLIKLI EKONOMİ
Bereketli topraklar... Ova, seralarla dolu.
Bölgede sanayi de var elbette... Ama... Ticaret Borsası Başkanı Abdullah Özdemir'in söylediği gibi... Gıda ağırlıklı ekonomi.
Narenciye... Bakliyat... Temel gıda ürünleri... Bulgur, un, makarna, mercimek, nohut, fasulye... Say sayabildiğin kadar.
İç piyasaya... Ama ağırlıklı olarak dışarıya... Irak'a... Suriye'ye... Körfez ülkelerine. Mersin Limanı... Gemi dolu... Liman büyütüldü ama hâlâ ihtiyacı karşılamıyor... Daha da büyütülmesi gerekiyor.
***
HAVALİMANI... VE TÜRKİYE GERÇEĞİ
Huyumuz kurusun... Karşı çıkmaya bayılıyoruz. Karşı çıkmayı siyaset sanıyoruz.
Adana... Seyhan Barajı'nın yapılmasına karşı çıkılmıştı.
Mersin... Liman yapılmasına karşı çıkılmıştı.
Çok taze bir örnek... Çukurova Uluslararası Havalimanı'na, Adanalılar nasıl da karşı çıkmıştı?
Adana'daki havalimanı küçüktü... Şehrin içinde kalmıştı... Sefer sayısı sınırlıydı... Fakat Adanalı alışmıştı.
Çukurova Havalimanı, 10 Ağustos 2024'te açıldı.
Yaz tarifesi... Günde 125-135 uçak inip kalkıyor.
Kış tarifesi... 85-95 uçak.
İstanbul... Ankara... İzmir... Antalya... Trabzon... Van... Milas- Bodrum... Uçmayan kalmasın.
Yurtdışı... İnanılır gibi değil... Frankfurt... Londra... Stuttgart... Düsseldorf... Hannover... Berlin... Kıbrıs- Ercan... Beyrut... Moskova... Şam... Halep... Cidde... Medine.
Kış mevsimi başlayınca, Bakü uçuşları durdu... Yaza yeniden başlayacak.
Mart... Erbil'e uçuş olacak.
Dolaştım... Çok kişiyle konuştum... Kanaat önderi... Sivil toplum lideri... Sanayici... Adanalı... Mersinli.
Dün karşı çıkan... Bugün de karşı çıkmaya devam ediyor.
Alıştık... Bu bir Türkiye gerçeği... Türkiye klasiği.
***
İNŞAAT... EN CANLI SEKTÖR
Eskiden... 10 yıl öncesine kadar... Mersin, konut fiyatlarının çok düşük olduğu illerden biriydi.
Şimdi ise... Tam tersi.
Yenişehir... Apartman dairesi... 4+1... Aidat hariç aylık kira 60 bin lira.
Satın almak isterseniz... 13 milyon... 15 milyon... 30 milyon.
Villa çok... Dolarla satılıyor... Bir milyon dolardan başlıyor.
Hayat Özaltın Sitesi... Bir daire satılmış... Sedat Güneş arkadaşımız söyledi:
"5+1... Kaça gitmiş dersiniz?" 49 milyon liraya.
İnşaat sektörü... Çok mu çok canlı.
***
RAYLI SİSTEM
Mersin'in acil ihtiyacı... Olmazsa olmaz... Şart... Yıllardır konuşulur... Özellikle de seçim öncesi.
Ah bir gerçekleşse.
Sabahları... Ve akşama doğru... Trafik öyle bir kilitleniyor ki... Felaket.
***
BU DA GERÇEK
Narenciye... Mandalina para etmemiş... Dalda kalmış.
Portakal... Çok ama para etmiyor... Üretici dertli.
Ama... Aynı ürün... Mandalina veya portakal... Ankara'da, İstanbul'da iyi para ediyor.
İşte bu da bir başka Türkiye gerçeği.
Üretici dertli... Tüketici dertli... Aracı... Zincir market patronları keyifli mi keyifli.
***
BİR KESİMDE İYİ PARA VAR
Mersin'de... Mersin'in bir kesiminde iyi para var.
Cumartesi... Adnan Menderes Bulvarı... Balık lokantası... Deniz Tuzzu.
Tıklım tıklım dolu... CHP'li belediyelerin de yemeği vardı.
Kapıdan döndük... Patrondan rica ettik... Ev sahibi, Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer'e selam gönderdik.
Hatay Restoran'a uzandık... Boş masa yok.
Yemeği Mezitli-Viranşehir'de... Sahil Restoran'da yedik... Boş bir masayı güçlükle bulabildik.
Yemek sonrası... Dolaştık... Tantunici, tatlıcı, lokanta... Hepsi dolu.
Gözlemimiz...
Mersin'de orta direğin durumu diğer illere göre daha iyi.
***
YÜKSEK HIZLI TREN
Hani bir deyim var... "Hacı yolu gözler gibi beklemek."
Çukurova... Hacı yolu bekler gibi, yüksek hızlı tren bekliyor.
Gaziantep-Osmaniye- Adana-Tarsus-Mersin treni. Seferler... İki yıl içinde başlayacak.
***
GEL DE GÜLME
Mersin-Antalya arası 603 kilometre.
Türkiye'nin en çileli yollarından biriydi... Dağlar... Tepeler... Viraj, viraj, viraj... 10 saatlik yolculuk.
Şimdi... Sahil yolu yapılıyor... Tüneller... Viyadükler... Çoğu bitti, azı kaldı... Herkes memnun... Fakat...
Şikâyetçi olanlar da var.
Arkadaşlarla sohbet ediyorduk... Dediler ki:
- Eskiden 10 saatte gidiyorduk ama... Kimse karışmıyordu... Şimdi kaymak gibi yol... Gaza basıyorsun, saatte 120-130-150 kilometre hız... Her yerde radar... Cezalar da yüksek... Dört saatte gidiyoruz ama... Ceza yiyerek.
***
NOKTA
Türk... Yörük... Türkmen... Kürt... Arap... Sünni... Alevi... Yükselen talep... Terörsüz Türkiye.
Beklemeyen yok desek yeridir.
Karşı çıkan var mı derseniz... Evet... Ama öylesine cılız bir ses ki.
Nokta.