TIR şoförleri 'in', gemi kaptanları 'out'

Hürmüz Boğazı'nda artan riskler, küresel ticareti denizden karaya kaydırmaya başladı. Hal böyle olunca, tır şoförlerinin aylık geliri de gemi kaptanlarıyla yarışır hale geldi. Uluslararası hatlarda çalışan tecrübeli bir tır şoförünün aylık sabit maaşı 200 bin TL'yi geçti. Uluslararası ya da riski görünen hatlarda ise tır şoförlerinin aylık kazancı 400 bin liraya kadar ulaşıyor. Harcırah ve primlerle birlikte bu rakamlar daha da yukarı çıkıyor. Kendi aracını kullanan şoförlerde ise toplam aylık gelir 600 bin TL'ye kadar ulaşıyor. Türkiye'de özel sektörde gemi kaptanlarının maaşları 135 bin TL ile 240 bin TL arasında değişirken, yabancı bandıralı gemilerde bu rakam 9.500 ile 12.500 dolar seviyesine çıkıyor. Tanker ve LNG gibi yüksek riskli gemilerde ise kaptan gelirleri 19.500 dolardan başlayıp 33.000 dolara kadar ulaşabiliyor.

AVRUPA'DA ŞOFÖR KRİZİ DERİNLEŞİYOR

Avrupa'da tır şoförü açığı yapısal bir krize dönüşmüş durumda. Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği'nin (IRU) verilerine göre, 2026'da 500-600 bin seviyesinde olan tır şoförü açığı, 2028'e kadar 745 bine ulaşabilir. Yaşlanan iş gücü ve gençlerin mesleğe ilgisizliği, firmaları ciddi bir darboğaza sokuyor. Bu tablo, Türk şoförler için önemli bir fırsat yaratırken, şirketler nitelikli sürücü bulabilmek için maaşları hızla yukarı çekiyor.

Vize ve çalışma izni süreçlerinin kolaylaştırılması ise sektörün en kritik talepleri arasında yer alıyor. Artan talep ve iş gücü açığı, gelirleri de tarihi seviyelere taşıdı. Uluslararası hatlarda çalışan tecrübeli tır şoförlerinin aylık sabit maaşları 200 bin TL sınırına dayanırken, harcırah ve primlerle birlikte bu rakam daha da yukarı çıkıyor. Kendi aracını kullanan şoförlerde ise toplam aylık gelir 600 bin TL'ye kadar ulaşıyor. Bu seviyeler artık denizcilik sektöründeki kazançlarla doğrudan rekabet ediyor.

TÜRKİYE KÂRLI ÇIKABİLİR

Bu dönüşüm, Türkiye'nin tam merkezinde yer aldığı Orta Koridor ve Kalkınma Yolu gibi projeleri stratejik bir avantaja dönüştürüyor. Irak'ın Faw Limanı'ndan başlayıp Türkiye üzerinden Avrupa'ya uzanacak Kalkınma Yolu'nun önümüzdeki 10 yılda 55 milyar dolarlık ekonomik katkı ve yıllık 70 bin istihdam yaratması bekleniyor. Orta Koridor'da ise artan konteyner trafiği, Türkiye'yi Asya ile Avrupa arasında vazgeçilmez bir lojistik köprü haline getiriyor. Daha güvenli ve öngörülebilir lojistik hatların öne çıkması, hem maliyetleri dengeleme hem de yeni ekonomik alanlar yaratma potansiyeli taşıyor. Uzmanlara göre vize süreçlerinin hızlandırılması ve nitelikli iş gücünün desteklenmesi halinde Türkiye, en fazla kazanç sağlayan ülke olabilir.

TIR ŞOFÖRLERİNİN MAAŞLARI NE KADAR?

Avrupa hatlarında (Almanya, Hollanda, Belçika vb.) taşımacılık yapanlar aylık 130.000-235.000 TL alıyor. Harcırah ve primlerle birlikte 3.000-4.500 euro bandına çıkıyor. Yurtiçi uzun yolda çalışanlar 90.000-210.000 TL kazanıyor. Kendi aracıyla çalışanlar bu hatlarda aylık 500.000-700.000 TL'ye yakın toplam gelir elde edebiliyor.

GEMİ KAPTANLARININ MAAŞLARI NE KADAR?

Kaptanlarda ortalama gelir 90.000 ila 160.000 TL arasında. Yabancı bandıralı gemilerde tecrübeli kaptanlar aylık 405.000-585.000 TL kazanıyor. Tankerlerde 585.000-740.000 TL aylık kazanç var.