ABD-İsrail ile İran arasındaki savaş küresel enerji piyasalarını ve tedarik zincirlerini tehdit ediyor. Günlük küresel petrol arzının yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından tırmanan fiyatlar birçok ülkede alarma neden oldu. Avrupa'da yeni bir enerji krizi endişesi yaşanıyor. Gerilimin tırmanmasıyla doğalgazın ardından akaryakıt fiyatları da hızla yükseldi. Enerjide arz sıkıntısı pompa fiyatlarına da yansıdı. Akaryakıtta 2 euro eşiği aşıldı. Uzmanlar, bu gelişmenin Avrupa sanayisi ve tüketiciler üzerinde ciddi maliyet baskısı oluşturduğunu belirtiyor.
GAZ FİYATLARI TIRMANDI
AB'nin yer altı doğalgaz depolama tesislerindeki doluluk oranları son yılların en düşük seviyelerine geriledi. GIE verilerine göre AB genelinde depolardaki doluluk oranı yüzde 29.9 seviyesinde bulunuyor. Analistler, yaz aylarında yüzde 90 doluluk hedefine ulaşmak için yüksek miktarda gaz alımı yapılması gerekeceğini ve bunun enerji maliyetlerini artıracağını belirtiyor. Avrupa'da doğalgaz fiyatları ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik başlattığı saldırıların ardından hızla yükseldi. 27 Şubat'ta nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başına yaklaşık 32 eurodan işlem gören doğalgaz fiyatı, 3 Mart itibarıyla yüzde 68 artarak 52 euronun üzerine çıktı.
Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanlığı, Ukrayna savaşı döneminde kurulan 'kriz ekibini' yeniden göreve çağırdı. Alman Otomobil Kulübü (ADAC) ise artan maliyetlere karşı hükümete enerji vergilerinde geçici indirim çağrısı yaptı. Avrupa Merkez Bankası yetkilileri de dış şoklara karşı para politikasının hazırlıklı olduğunu belirterek krizin derinleşmesi halinde sanayi üretiminin olumsuz etkilenebileceği uyarısında bulunuyor. Avrupa Birliği artan enerji maliyetlerini aşağıya çekmek için kısa vadede uygulanabilecek seçenekleri hazırlıyor. Avrupa Komisyonu elektrik fiyatlarını azaltmaya yönelik 19 Mart'ta yapılacak liderler zirvesi için hazırlık yapacak.
150 DOLAR OLUR MU?
ABD Başkanı Donald Trump'ın tanker trafiğini yeniden artırmak amacıyla sigorta destekleri ve askeri eskort seçeneklerinin değerlendirildiğini açıklamasının mevcut krizi çözmekte yetersiz kalabileceği belirtildi. Dev banka Goldman Sachs'a göre petrol akışının beş hafta boyunca düşük seviyelerde kalması halinde Brent petrol 100 doların üzerine çıkabilir. Orta Doğu'daki çatışmaların enerji koridorlarını tehdit etmesi üzerine en net uyarı da Katar'dan geldi. Enerji Bakanı el-Kaabi, savaşın süresine bağlı olarak petrol fiyatlarında 150 dolar seviyesinin kaçınılmaz olabileceğini vurguladı.
BÜYÜME VE ENFLASYONU NASIL ETKİLER?
Uluslararası Para Fonu (IMF), Orta Doğu'daki çatışmaların derinleşmesiyle artan belirsizlik ortamında, ekonomik şoklarla karşı karşıya kalan üye ülkelere destek vermeye hazır olduğunu duyurdu. IMF'nin analizlerine göre, enerji fiyatlarında yaşanacak olası bir artışın küresel ekonomi üzerindeki maliyeti ortaya kondu. Enerji fiyatlarında bir yıl sürecek yüzde 10'luk bir artışın, küresel enflasyonu 40 baz puan yukarı çekmesi bekleniyor.A ynı senaryoda küresel büyümenin yüzde 0.2 oranında yavaşlayacağı öngörülüyor.
