10 milyon TL’den fazla kazananlar mercek altında

Tasfiye halindeki fonların ödeme planları ile ilgili açıklamalarda bulunan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon tasfiyesinde 10 milyon ve üstü kazanç elde edenlere gönüllü ödeme çağrısı yaptı. Bir TV kanalında konuşan Şimşek, tasfiye sürecinin öngördükleri hız ve çerçevede ilerlediğini söyledi. Tasfiyede ara ödeme öngörüldüğünü hatırlatan Şimşek, "Çünkü nihai tasfiye zaman alacak. Dünyada da böyle oldu. Ara ödeme için TBMM'de bir tasfiye kanunu görüşülüyor. Kanun geçtikten sonra fonlardaki kaynakların durumuna göre 1 milyon TL'ye kadar ödemeler hızlıca yapılacak" dedi.

% 58'İNİ ALABİLDİLER
Tasfiyeyi ikiye ayırdıklarının altını çizen Şimşek, sözlerini şöyle sürdürdü: "Olağan ve olağanüstü tasfiye. Olağan tasfiye mali yapıları nispeten yönetilebilir portföy şirketleri için kondu. 131 fonun 66'sı tamamen normal tasfiyeye tabii tutuldu. 7 şirketin 3'ünün tam tasfiyesi tamamlandı. 45 bin 747 hesaba 40.8 milyar TL ödendi. Normal tasfiye başarılı şekilde gerçekleşti. Hisse senedi fonlarındaki yatırımcılar 17 Eylül'e göre yaklaşık yüzde 58'ini alabildiler. Para piyasası fonlarındakiler ise yüzde 1.43 nema aldı."

390 BİN HESAP TASFİYE OLACAK
Hedef Portföy'ün de normal tasfiyeye tabi olacağını ifade eden Şimşek, "Bu şirkette 31 fon var, bunun dördü para piyasası fonu. Dolayısıyla 7 portföy şirketinin dördünün muhtemelen hafta sonuna kadar normal tasfiyesi tamamlanmış olacak. Atlas Portföy'ün sahipleri tasfiyeci kurumla diyalog içindeler. Kaynakları geri koyma konusunda irade ortaya koymuşlar. TBMM'deki kanun kabul edilirse, kabul edildikten hemen sonra küçük yatırımcı ve para piyasası fonlarını önceliklendirilecek. Böylelikle 390 bin hesap da tasfiye edilecek. Tasfiye sürecinin önemli kısmı da tamamlanmış olacak" değerlendirmesinde bulundu. Şimşek, fonların tasfiyesinde kamu kaynağının kullanılmayacağını söyledi.

KAZANANLAR TESPİT EDİLDİ
Şimşek, piyasa bozucu faaliyetlerle ilgili olarak, "Bu faaliyetlerden kazanım sağlayanlar tespit edildi. İade hesaplarına bir miktar ödeme var. Belli eşikler belirledik, ilk önce 10 milyon TL ve üzeri reel geri kazananlara başvurulacak. Bir algoritma ile TEFE-TÜFE ile uyarlanacak. Buradan nemalanan şirket ve kişiler davet edilecek. Çünkü bunların manipülasyona iştirak durumu veya değerlendirilmesi söz konusu olabilir. Gönüllü iade ederlerse sorun yok, etmezlerse hukuki bir süreç Adalet Bakanlığı'mız tarafından işletilecek. Geriye sadece iki fonda karmaşık bir süreç kalıyor" dedi.

MAL VARLIKLARINA BAŞVURULUR
Şimşek sözlerini şöyle sürdürdü: "Fonlarda yeteri kadar kaynak olmazsa ki bazılarında olmayabilir. Fonlardan hukuka aykırı şekilde nemalanan kişi ve şirketlere aktarılan varlıkların alınması çok önemli. Birlikte hareket edenlerin kişisel mal varlıklarına başvurulacak. Sermaye piyasalarımız bu süreçten çok daha sağlıklı bir yapıyla çıkacak. Fon piyasası 2019'a kadar sınırlı bir alanda sınırlı kişilerin yatırım yaptığı bir alandı. Buradaki en büyük dönüm noktası serbest fonların TEFAS'a açılmasıdır. Tespitler yapılıyor. Biz kalıcı reform çalışmasını taslağa dönüştürmüştük. Ama önce tasfiyeyi bitirelim sonrasında sağlıklı kafayla reformları yapalım dedik. 1.8 trilyon dolarlık bir ekonominin finansmanını bankacılık sektörü tek başına karşılayamaz. En az yüzde 30-40'ının sermaye piyasalarından karşılanması lazım."

UYGULAMA ERTELENMEYECEK
Manipülasyon ve diğer piyasa bozucu eylemlerle ilgili yaptırımları ciddi şekilde artıran bir yaklaşım içine gireceklerine dikkat çeken Şimşek, "İlgili kurumların kurumsal kapasitesini güçlendireceğiz. Gerekirse kanunla vergi denetmenlerimizin bazılarını bu kurumlara aktaracağız. Mevzuat tarafında da eksiklerimiz varsa tamamlayacağız. Eşit işe eşit ücret bu kurumsal kapasiteyi zayıflatmış görünüyor. Yaptırımlar ve tedbirler ciddi şekilde artırılacak. Bakanlığımızda yetişmiş insan kaynağı var. Düzenlemelerle buradan aktarma yapabileceğiz. Fon Rehberi önemli bir adımdı, şeffaflık arttı. Açıkların çoğu Fon Rehberi ile kapatıldı. Daha ileri düzenlemeleri çalışıyoruz. Fon Rehberi'nin uygulanması ertelenmeyecek. MSCI'ın açıklaması oldukça yapıcı. Talepler son derece makul. Sorun olarak ifade edilen hususların üzerine gideceğiz" dedi.

BİR MUSİBET BİN NASİHATTEN İYİDİR
Şimşek, son dönemde borsada yaşanan düşüşle ilgili olarak, "MSCI'ın açıklaması ve fon meselesi üst üste geldi. Fed faiz artırdı, daha da artırma beklentisi var. Dolayısıyla küresel finansal koşullar sıkılaşıyor. Borsada yabancı çıkışlarını bundan bağımsız düşünemezseniz. Tüm gelişmekte olan ülkelerden son dönemde riskten kaçış var. Petrol yeniden 107 dolarları gördü. Küresel faizler 25 yılın zirvesine çıktı. Mısır'da ve Güney Kore'de fon sorunu yok ama oralarda da borsa değer kaybetti. Türkiye ekonomisi son üç yıldır şoklara karşı kendini ispat etti. Bütün bir süreç biraz sıkıntılı da olsa nihai kertede sermaye piyasalarının sağlıklı olacağını S&P ve Fitch de söyledi. Bir musibet bin nasihatten iyidir derler" açıklamasında bulundu.

BU PİYASAYI SAHTEKÂRLARA BIRAKMAYIZ
FİILİ dolaşım oranlarının bağımsız bir kurumca doğrulanmasının önemine dikkat çeken Şimşek, "Fiili oran yeterli mi değil mi onlar tartışılıyor. Vatandaşa satılacak fonların TEFAS'a açık olup olmaması değerlendiriliyor. Bu tür bir fon meselesinin yaşanmaması için ne yapılması gerekiyorsa yapılacak. Bu alan sahtekarlara bırakılamayacak kadar değerli bir. Sorunlu alanı karantinaya aldığımızı, doğrudan etkileri sınırladığımızı ve dolaylı bazı etkilerin olabileceğini söyledik" diye konuştu.

BULAŞICILIK RİSKİ YOK
BU durumun ekonominin tamamını risk altına alması gibi bir durumun olmadığının altını çizen Şimşek, "Bankacılığa bulaşıcılık riski yok denecek düzeyde. Bankacılığın doğrudan riskli fonlara olan riski 1.3 milyar TL. 56 trilyonluk aktifin onbinde ikisi düzeyinde. Riskli varlkı - ların reel sektörün aktifleri içindeki payı da onbinde dokuz. Özel sektör tahvil piyasasının büyüklüğü yaklaşık 1 trilyon TL. Yıl sonuna kadar vadesi gelecek kısmı 26.5 milyar lira. Dolaylı etkileri küçümsemiyorum. Fonlardan bugüne kadar net çıkış 647 milyar TL. Bunun yaklaşık yarısı yabancıların çıkışı. Buradan çıkan para mevduata geçti. 17 Eylül'den bu zamana mevduat artışı 685 milyar TL" dedi.