SON DAKİKA… ABD/İsrail-İran Savaşı'nda 2 ay geride kalırken, ufukta ne barış ne de müzakere vardı. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma hamlesi sonrası ABD Tahran yönetimindeki limanları ablukaya aldı. Tüm dünya müzakere beklerken taraflar arasında yine gerilim tırmandı.
ABD ordusu, abluka ile İran rejiminin satamadığı 69 milyon varil petrolü taşıyan 41 tanker bulunduğunu ve İran'ın 6 milyar dolar gelir kaybettiğini açıkladı.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise Trump'ın "3 gün süre veriyorum" açıklamasına "3 gün geçti, hiçbir kuyu patlamadı. Bunu 30 güne uzatabilir ve kuyuyu burada canlı yayınlayabiliriz" mesajı yolladı.
İşte ABD/İsrail-İran Savaşı'nda dakika dakika yaşananlar…
Merkezi ABD'de bulunan medya kuruluşu Bloomberg'ün konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberinde, CENTCOM'un ABD yapımı "Dark Eagle" hipersonik füzelerinin Orta Doğu bölgesine sevk edilmesini talep ettiği ileri sürüldü.
Hipersonik füzelerin Orta Doğu'daki çatışmalarda "İran'ın derinliklerindeki balistik füze fırlatma rampalarını vurmak" için istendiği tahmininde bulunulduğu belirtilen haberde, söz konusu konuşlandırma kararının kamuoyuna açıklanmadığı aktarıldı.
Haberde, füzelerin bölgeye sevk edilmesi durumuna ilişkin olarak, bunun, ABD'nin hipersonik füzelerinin ilk kez konuşlandırılması anlamına geleceği kaydedildi.
"OPERASYONEL" ELEŞTİRİ
"Dark Eagle" (LRHW) hipersonik füzesi, Rusya ile Çin'in kendi versiyonlarına kıyasla "tam operasyonel hale getirilmemekle" eleştiriliyordu.
ABD'nin "Dark Eagle", "ARRW" (AGM-183A) ve "HACM" (Hypersonic Attack Cruise Missile) olmak üzere üç farklı programa sahip olduğu biliniyor.
Axios haber platformunun konu hakkında bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberinde, ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine ve Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper'ın ABD Başkanı Donald Trump'a bugün brifing vereceği öne sürüldü.
Haberde, İran'a yönelik olası askeri planların brifingde ele alınacağı, CENTCOM'un müzakerelerdeki çıkmazı aşmak amacıyla İran'a yönelik "altyapı hedeflerini de içeren bir saldırı dalgası" hazırlığında olduğu iddia edildi.
Trump ile paylaşılması beklenen bir başka planın da Hürmüz Boğazı'nın bir kısmının "ele geçirilmesi" ve ticari faaliyetlere yeniden açılması olduğu aktarılan haberde, böyle bir operasyonun kara kuvvetlerini de içerebileceği iddia edildi.
İran resmi haber ajansı IRNA'ya göre, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, "Ulusal Fars (Basra) Körfezi Günü" dolayısıyla yayımladığı mesajda, ABD'nin deniz ablukası girişimlerine değindi.
Basra Körfezi'nin güvenliğinin yalnızca kıyı ülkelerinin işbirliğiyle sağlanabileceğini aktaran Pezeşkiyan, bölgenin "tek taraflı yabancı müdahalelere açık bir alan" olmadığını vurguladı.
Pezeşkiyan, Basra Körfezi'ni "İran'ın ulusal kimliğinin ayrılmaz bir parçası ve ülkenin egemenliğinin sembolü" olarak nitelendirerek, son dönemde deniz ablukası ve ticaret yollarına yönelik kısıtlama girişimlerinin İran'a baskı kurma amacı taşıdığını belirtti.
ABD'nin deniz ablukası ve deniz ticaret yollarına yönelik kısıtlama girişimlerinin, uluslararası hukuka bölge halklarının çıkarlarına ve küresel barış ile istikrara aykırı olduğunu dile getiren Pezeşkiyan, "Her türlü deniz ablukası ve kısıtlama girişimi başarısızlığa mahkumdur." ifadelerini kullandı.
Basra Körfezi'ndeki güvensizliğin sorumluluğunun ABD ve İsrail'e ait olduğunu ifade eden Pezeşkiyan, "İran, Fars Körfezi ve Hürmüz Boğazı'nın güvenliğinin koruyucusu olarak, düşman ülkeler hariç, seyrüsefer özgürlüğü ve deniz güvenliği ilkelerine bağlı kalmaya devam etmektedir ancak bu ilkelerin uygulanması, İran milletine ve egemenliğine saygıyla birlikte olmalıdır." değerlendirmesinde bulundu.
ABD'ye ait "USS Gerald R. Ford" uçak gemisinin ilerleyen günlerde Orta Doğu'dan ayrılacağı ve ülkeye dönüş yolculuğuna başlayacağı iddia edildi. Washington Post (WP) gazetesinin ismini açıklamak istemeyen ABD'li yetkililere dayandırdığı haberine göre, uçak gemisinin bölgeden tam olarak ne zaman ayrılacağı belirsizliğini koruyor.
Yetkililer, Venezuela'daki askeri operasyon ile ABD/İsrail-İran Savaşı dahil yaklaşık 10 aydır görevde olan geminin, 4 bin 500 denizciyle Orta Doğu'dan ayrılıp ülkeye dönüş yolculuğuna başlayacağını öne sürdü.
Bir yetkili de söz konusu uçak gemisinin mayısın ortalarına doğru Norfolk Limanı'nın bulunduğu Virginia eyaletine varmasının beklendiğini ileri sürdü. USS Gerald R. Ford'un dün itibarıyla 309 gündür denizde olduğu belirtiliyor.
ABD’nin İran’a yönelik yeni saldırı planlarını değerlendirdiği öne sürüldü. ABD basınının adı açıklanmayan kaynaklara dayandırdığı haberlerde, ABD Başkanı Donald Trump’ın ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper’dan İran’a yönelik muhtemel bir askeri harekatla ilgili yeni planlar hakkında brifing almasının beklendiği bildirildi.
Haberlerde, CENTCOM'un çıkmaza giren müzakereleri yeniden başlatmak amacıyla İran'a yönelik muhtemelen altyapı hedeflerini de içeren "kısa ve güçlü" bir saldırı dalgası planı hazırladığı ifade edildi.
CENTCOM’un Trump’a vereceği brifingde Hürmüz Boğazı’nın bir kısmının kontrol altına alınması ve ticari gemi geçişine yeniden açılmasına ilişkin planlarında yer alacağı belirtilen haberlerde, kaynaklardan birinin böyle bir operasyonun kara kuvvetlerini de içerebileceğini belirttiği aktarıldı.
Haberlerde, brifingde gündeme gelmesi muhtemel bir başka planın ise, İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu ele geçirmek amacıyla düzenlenecek bir özel kuvvetler operasyonu olduğu belirtildi.
Kaynaklar, Trump’ın şu anda ablukayı başlıca baskı aracı olarak gördüğünü, ancak İran’ın yine de boyun eğmemesi halinde askeri harekatı değerlendireceğini aktarırken, İran’ın ablukaya misilleme olarak bölgedeki ABD güçlerine karşı askeri harekat düzenleme ihtimalinin de değerlendirildiğini ifade etti.
Öte yandan, Cooper, ABD ve İsrail'in İran'a karşı savaş başlatmasından iki gün önce, 26 Şubat'ta Trump'a benzer bir brifing vermişti ve söz konusu brifingin Trump'ın savaşa girme kararında etkili olduğu iddia edilmişti.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen görüşmelerin telefon üzerinden sürdürüldüğünü söyledi. Trump, Beyaz Saray'da gazetecilere yaptığı açıklamada, İran'la yürütülen temaslara ilişkin açıklama yaptı. İran ile görüşmelerin devam ettiğini ifade eden Başkan Trump, "Artık her seferinde bir belge görmek için 18 saatlik uçuşlar yapmıyoruz. Görüşmeleri telefonla yürütüyoruz." dedi. Trump, yüz yüze görüşmeleri tercih ettiğini dile getirerek olası bir anlaşmanın İran'ın nükleer silah edinme hedeflerinden tamamen vazgeçmesine bağlı olduğunu yineledi.
ABD ile İran arasında 8 Nisan'da varılan ateşkes anlaşması sonrasında Pakistan arabuluculuğunda yapılan görüşmelerden sonuç çıkmayınca ABD Başkanı Donald Trump, 13 Nisan'da İran'a "deniz ablukası" uygulama kararı almış ve Hürmüz Boğazı'na giriş yapan ve çıkan İran bağlantılı gemilere müdahale etmeye başlamıştı.
ABD, bu süreçte Umman Denizi ve Hint Okyanusu'nda İran'a ait bazı ticari gemilere saldırarak ele geçirmiş, İran da buna karşılık Hürmüz Boğazı yakınlarında biri İsrail'le bağlantılı bazı gemilere müdahale ederek el koymuştu.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper, İran’a uygulanan deniz ablukasını delmeye çalışan 42’nci ticari geminin de başarıyla geri döndürüldüğünü belirterek, "Şu anda İran rejiminin satamadığı 69 milyon varil petrolü taşıyan 41 tanker bulunuyor. Bu, mali olarak İran liderliğinin mahrum kaldığı 6 milyar dolar üzerinde bir gelir anlamına geliyor. Abluka son derece etkili bir şekilde işliyor ve ABD kuvvetleri ablukanın eksiksiz bir şekilde uygulanmasına yönelik kararlılığını sürdürüyor" açıklamasında bulundu.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper, İran’a uygulanan deniz ablukasına ilişkin yeni açıklama geldi. Ablukayı delmeye çalışan 42’nci ticari geminin de başarıyla geri döndürüldüğünü belirten Cooper, "Bu başarı, Amerikan askerlerinin deniz İran limanlarından deniz ticareti yapılmasını engellemek için sergiledikleri olağanüstü çalışmanın bir yansımasıdır" değerlendirmesinde bulundu. Uygulanan ablukanın İran’a verdiği maddi zarara da değinen Cooper, "Şu anda İran rejiminin satamadığı 69 milyon varil petrolü taşıyan 41 tanker bulunuyor. Bu, mali olarak İran liderliğinin mahrum kaldığı 6 milyar dolar üzerinde bir gelir anlamına geliyor. Abluka son derece etkili bir şekilde işliyor ve ABD kuvvetleri ablukanın eksiksiz bir şekilde uygulanmasına yönelik kararlılığını sürdürüyor" ifadelerini kullandı. CENTCOM’un sosyal medya hesabından yapılan bir diğer paylaşımda ise İran’a yönelik deniz ablukasının 2 haftayı aşkın bir süredir başarılı biçimde uygulandığına dikkat çekilerek, bu kapsamda yürütülen operasyonların görüntülerine yer verildi.
TRUMP, ABLUKANIN ANLAŞMA SAĞLANANA KADAR SÜRECEĞİNİ SÖYLEMİŞTİ
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’ndaki ablukaya ilişkin yaptığı son açıklamada, İran’ın ablukanın kaldırılmasına ve nükleer müzakerelerin gelecek süreçte ele alınmasına yönelik teklifini reddettiğini söylemişti. Trump, ABD’nin İran’ın nükleer programı konusundaki kaygılarını sonlandıracak bir anlaşma sağlanana kadar ablukanın süreceğini kaydetmişti. Trump ayrıca, İran’ın yürürlükteki abluka nedeniyle zor bir durumda olduğunu vurgulayarak, "Abluka, bombardımandan biraz daha etkili. Şu an boğuluyorlar ve durum onlar için daha da kötü olacak. Nükleer silaha sahip olamazlar" ifadelerini kullanmıştı. İran’ın anlaşma yapmak istediğini ancak kendisinin ablukayı sonlandırmak istemediğini belirten ABD Başkanı, "Ablukayı sürdürmemi istemiyorlar. Ben de ablukayı kaldırmak istemiyorum, çünkü onların nükleer silaha sahip olmasını istemiyorum" demişti.
ABD Başkanı Donald Trump, Almanya’daki ABD askerlerinin sayısını azaltmayı düşündüklerini belirterek, "Bu konudaki kararın kısa süre içerisinde verilmesi bekleniyor" açıklamasında bulundu.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in ABD’ye İran konusunda yönelttiği eleştiriler gündemdeki tazeliğini korurken, ABD Başkanı Donald Trump’tan dikkat çeken bir açıklama geldi. Truth sosyal medya platformundan yayınladığı mesajda Almanya’daki ABD askerlerinin sayısını azaltmayı düşündüklerini belirten Trump, "ABD, Almanya'daki askeri birliklerinin sayısının azaltılması konusunu değerlendiriyor. Bu konudaki kararın kısa süre içerisinde verilmesi bekleniyor" ifadelerini kullandı.
MERZ’İN ELEŞTİRİLERİ TRUMP’IN TEPKİSİNE YOL AÇMIŞTI
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, pazartesi sabahı Kuzey Ren Vestfalya eyaletinde bir liseye yaptığı ziyarette öğrencilerin önünde, "ABD, İran yönetimi tarafından aşağılanıyor, küçük düşürülüyor" demişti. Merz, aynı günün akşamında ABD ve İsrail'in İran'a karşı eylemlerinden dolayı hayal kırıklığına uğradığını belirterek, "ABD ve İsrail en başından beri bu sorunun birkaç gün içinde çözüleceğini varsaydılar ve şimdi bunun olmadığını kabul etmek zorundayız. Bu yüzden Avrupalılar olarak diplomatik bir çözüm bulunmasına katkıda bulunmak istiyoruz" ifadelerini kullanmıştı. ABD Başkanı Donald Trump ise Merz'e sosyal medya hesabı üzerinden tepki göstererek, "Almanya Başbakanı Friedrich Merz, İran'ın nükleer silaha sahip olmasının sorun olmadığını düşünüyor. Ne hakkında konuştuğunu bilmiyor. Almanya'nın hem ekonomik hem de diğer açılardan bu kadar kötü durumda olmasına şaşmamalı" açıklamasında bulunmuştu.
İsrail basını, ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında gerçekleştirilen görüşmede Lübnan ve İran konularının ele alındığını bildirdi. İsrail devlet televizyonu KAN'ın ismini açıklamadığı İsrailli bir kaynağa dayandırdığı habere göre, Trump ile Netanyahu telefonda görüştü. Görüşmenin, İsrail güvenlik kabinesinin Lübnan ve İran başlıklarını ele almak üzere toplandığı sırada yapıldığı belirtildi. Haberde, Trump ile Netanyahu arasındaki görüşmenin içeriğine ilişkin ayrıntılara yer verilmezken, Netanyahu'nun ofisinden konuya ilişkin henüz resmi açıklama yapılmadı. KAN'ın başka bir İsrailli kaynağa dayandırdığı haberinde ise Trump'ın, "İran'a yönelik deniz ablukasının sürdürülmesinden yana olduğu" öne sürüldü.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın petrol altyapısının "havaya uçmadan önce yaklaşık 3 günü kaldığı" yönündeki açıklamasına sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla alaycı bir yanıt verdi. Galibaf paylaşımında, "Üç gün geçti, hiçbir kuyu patlamadı. Bunu 30 güne uzatabilir ve kuyuyu burada canlı yayınlayabiliriz" dedi.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in ablukaya ilişkin değerlendirmelerine de gönderme yapan Galibaf, "ABD yönetiminin, ablukacı teoriyi savunan ve petrol fiyatlarını 120 doların üzerine çıkaran Bessent gibilerden aldığı tavsiyeler işte böyle saçmalıklar. Sıradaki durak: 140 dolar. Sorun teoride değil, zihniyette" ifadelerine yer verdi.
TRUMP’TAN "3 GÜN" ÇIKIŞI
ABD Başkanı Trump, 26 Nisan’da yaptığı açıklamada, ABD Donanması’nın Hürmüz Boğazı’nda uyguladığı ablukanın sürdüğünü ve bu faaliyetin "başarılı sonuçlar ürettiğini" savunmuştu. Abluka nedeniyle İran’ın petrol altyapısının çökebileceğini öne sürmüş, petrol depolarının dolması ve yeni depolama alanı bulunamamasının teknik sorunlara yol açabileceğini belirtmişti. Bu durumun petrol boru hatlarında büyük bir yıkıma neden olabileceğini ifade eden Trump, "İran’ın petrol altyapısı havaya uçmadan önce yaklaşık 3 günü kaldı" demişti.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
