SON DAKİKA… ABD-İran Savaşı'nda ateşkesin bozulması sonrası gerilim bir kez daha alevlendi. ABD ordusu, 2 gün boyunca İran'ın en kritik şehirlerine bombalı saldırı düzenledi. Ateşkes sonrası "İran'ın Trump'a suikast planladığı" iddiası dikkat çekti.
İsrail'in ABD'ye benzer bir istihbarat sağladığı belirtilirken Trump'tan Tahran yönetimine çok sert bir mesaj geldi. Trump "Suikastın gerçekleşmesi halinde bin füze atışa hazır" dedi.
İşte ABD-İran Savaşı'nda dakika dakika yaşanan gelişmeler…
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, resmi ziyaret kapsamında Umman'ın başkenti Maskat'a geldi. Havalimanında Ummanlı yetkililer tarafından karşılanan Arakçi, Umman Dışişleri Bakanlığına geçti. Arakçi, bakanlıkta Ummanlı mevkidaşı Seyid Bedir bin Hamad Al-Busaidi ile görüştü. Görüşmeye dair henüz detaylı açıklama yapılmadı.
HÜRMÜZ BOĞAZI ELE ALINACAK
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi dün ziyarete ilişkin yaptığı açıklamada, "Bu ziyaret, bölgesel gelişmeler, özellikle de Hürmüz Boğazı sorunu konusunda İran-Umman ikili istişarelerinin devamı niteliğinde gerçekleştirilecek. Ziyaret sırasında İran ve Umman Dışişleri Bakanları, mutabakat zaptının 5. maddesi uyarınca Hürmüz Boğazı'ndan gemilerin güvenli geçişi için uygun mekanizmaların düzenlenmesi konusunda görüş alışverişinde bulunacak" ifadelerini kullanmıştı.
ABD Hazine Bakanlığı, İran lideri Mücteba Hamaney ve Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) ile bağlantılı olduğu öne sürülen kişilerin yaptırım listesine alındığını açıkladı. Yaptırım listesine eklenenler arasında Mohammad Darbani, Mohsen Khandan, Ahmad Navai Lavasani ve Amir Navai gibi "Partners Exchange" döviz şirketi ile ilişkili isimlerin de yer aldığı ifade edildi.
ABD Hazine Bakanlığına bağlı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisinden (OFAC) yapılan açıklamada, Hamaney ve diğer İran hükümet yetkilileri yararına çalıştığı ve İranlı bir "finansal aracı" olduğu gerekçesiyle Ali Ansari'ye yaptırım uygulandığı bildirildi.
Açıklamada, Ansari'nin, "kamu kaynaklarından sağlanan serveti yurt dışındaki geniş çaplı gayrimenkul ve ticari varlık portföyüne aktardığı" ifade edilirken, daha önce yaptırım uygulanan İranlı bankalar adına işlem yapan ve "çok sayıda paravan şirket kullanan" İran döviz bürolarının da yaptırımlar ile hedef alındığı belirtildi.
"PARTNERS EXCHANGE" DÖVİZ ŞİRKETİ İLE İLİŞKİLİ İSİMLER DE YAPTIRIM LİSTESİNDE
Yaptırım listesine eklenenler arasında Mohammad Darbani, Mohsen Khandan, Ahmad Navai Lavasani ve Amir Navai gibi "Partners Exchange" döviz şirketi ile ilişkili isimlerin yer aldığı kaydedilen açıklamada, Saint Kitts ve Nevis'te kayıtlı bir şirket olan "Smart Global Limited"in de Ansari ile bağlantılı olduğu gerekçesiyle listeye eklendiği aktarıldı.
ABD-İran savaşını sonlandırmak için iki ülke, 14 Haziran'da İslamabad Mutabakatı'nı imzalamış, mutabakat ile nihai anlaşma için 60 günlük müzakere süresi öngörülmüştü.
Ancak ABD ordusu, 8 Temmuz'da İran'a karşı yeni saldırılar başlatmış, İran da bu saldırılara misilleme olarak komşu ülkelerdeki ABD üslerini hedef almıştı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD'nin mutabakat zaptına ilişkin yükümlülüklerini ihlal ettiğini belirterek "İran, mutabakat zaptının 9. paragrafını ihlal eden sözde ABD Hazine Bakanı'nın aksine sözünü tuttu." ifadesini kullanmıştı.
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile ABD Başkanı Donald Trump telefonda görüştü. Bölgesel ve uluslararası gelişmelerin ele alındığı görüşmede, ABD ile İran arasında yürütülen müzakereler değerlendirildi.
Suudi basını, Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile ABD Başkanı Donald Trump’ın telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini duyurdu.
“BÖLGESEL GÜVENLİK VE İSTİKRARA KATKI SUNACAK HER TÜRLÜ ÇABA DESTEKLENMELİ”
Bölgesel ve uluslararası gelişmelerin ele alındığı görüşmede, ABD ile İran arasında yürütülen müzakereler değerlendirildi.
Görüşmede ayrıca bölgedeki deniz ulaşımı ve deniz ticaret yollarının güvenliğinin önemine dikkat çekildiği, bölgesel güvenlik ile istikrarın sağlanmasına katkı sunacak her türlü çabanın desteklenmesi gerektiği de aktarıldı.
ABD Başkanı Donald Trump’tan İran’ın kendisine yönelik suikast planladığına ilişkin iddialarla ilgili dikkat çeken bir açıklama geldi. Truth Social hesabı üzerinden yayınladığı mesajda bin füzenin atışa hazır şekilde İran’a kilitlenmiş durumda olduğunu ifade eden Trump, "İran hükümeti dünyanın birçok köşesinde dile getirdiği, görevdeki ABD Başkanına, yani bana suikast düzenleme veya suikast girişiminde bulunma tehdidini eyleme dökecek olursa bunu derhal binlerce füze daha takip edecektir" ifadelerini kullandı. Bu konudaki gerekli emrin şimdiden ABD ordusuna verildiğini kaydeden Trump, "ABD ordusu, gerekli olması halinde uzatılabilecek 1 yıllık süre boyunca İran'ın tüm bölgelerini tamamen yerle bir etmeye ve yok etmeye hazır, istekli ve muktedirdir" dedi. Trump, İran'ı haritadan silmekle tehdit ettiği mesajını "Allah'a hamdolsun" (Praise be to Allah) ifadeleriyle sonlandırdı.
İRAN’IN TRUMP'A SUİKAST PLANLADIĞI ÖNE SÜRÜLMÜŞTÜ
ABD merkezli The Wall Street Journal Gazetesi’nin konuyla ilgili bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberinde, İsrail makamlarının Washington yönetimine İran’ın ABD Başkanı Donald Trump'a yönelik yeni bir suikast planı hazırladığına dair istihbarat sağladığı öne sürülmüştü. İran’ın planlarına ilişkin detayların ABD’li yetkililerle paylaşıldığı aktarılan haberde, söz konusu istihbaratın hangi kanaldan ve ne zaman iletildiğine dair detaylara yer verilmemişti.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sanal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İran ve ABD arasında 14 Haziran'da yapılan mutabakatın Washington yönetimi tarafından ihlal edildiğini belirtti. Arakçi, “İran, mutabakat zaptının 9’uncu paragrafını ihlal eden sözde ABD Hazine Bakanı'nın aksine sözünü tuttu” ifadesini kullandı.
İhlalin, ABD’nin gerçekleştirdiği diğer ihlallerin ve hatalı adımların devamı olduğunu kaydeden Arakçi, "Mutabakat ancak karşılıklı uyumla mümkün" açıklamasında bulundu.
İran basını, Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın, İran'a giden Endonezya Halkın Danışma Meclisi Başkanı Ahmed Muzani ile görüştü. Kalibaf, görüşmede, ABD ile müzakerelerin yalnızca savaşa hazır olanlar tarafından yürütülmesi gerektiğini kaydederek, Washington’ın Tahran ile yaptığı anlaşmayı ihlal etmesi durumunda karşılık vereceklerini belirtti.
ABD’lilere güvenmediklerini, müzakereler sırasında bunu ABD Başkan Yardımcısı James D. Vance’a da söylediğini aktaran Kalibaf, “ABD anlaşmayı ihlal ederse ABD’ye karşı kararlı bir şekilde duracağız. Savaşı sona erdirmek tüm ülkeler için öncelikli bir konu ancak herkes bu savaşın İran'ın teslim olmasıyla asla sona ermeyeceğini bilmelidir” ifadelerini kullandı.
ABD Hazine Bakanlığı’nın İran bağlantılı kişi ve kuruluşlara yeni yaptırımlar uygulamasına Tahran yönetiminden tepki gecikmedi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ülkesinin ABD ile varılan mutabakatın hükümlerine uyduğunu, ancak ABD’den benzer bir tutum göremediklerini vurguladı. Washington yönetiminin son hamlesinin Mutabakat Zaptı'nın (MoU) 9. maddesinde yer alan "Nihai anlaşma imzalanana dek, ABD İran’a herhangi yeni bir yaptırım uygulamayacaktır" hükmünü ihlal ettiğini kaydeden Arakçi, "Bu ihlal, ABD’nin diğer ihlallerinin ve yanlış adımlarının ardından gelmiştir" hatırlatmasında bulundu. Herkesin mevcut gerçekliği görmesi gerektiğinin altını çizen Arakçi, "Uyum ancak karşılıklı olabilir" ifadelerini kullandı.
ABD İRAN’A YÖNELİK YENİ YAPTIRIMLAR UYGULAMIŞTI
ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik son saldırılarının ardından, İran bağlantılı kişi ve kuruluşlara yeni yaptırımlar uygulandığını duyurmuştu. Bakanlıktan yapılan açıklamada, yaptırımların Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) Dubai kentinde yaşayan İranlı bankacı ve iş insanı Ali Ensari ile bazı kişi ve kuruluşları hedef aldığı belirtilmişti. Açıklamada, Ensari'nin İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney'in "kilit finansörlerinden biri" olduğu ve kamu kaynaklarıyla oluşturulan serveti geniş çaplı denizaşırı gayrimenkul ve ticari varlıklara aktararak kendisini, İran yönetimindeki üst düzey isimleri ve İran Devrim Muhafızları Ordusu'nu (DMO) zenginleştirdiği iddia edilmişti. ABD Hazine Bakanlığ'na bağlı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC), bazı önemli İran döviz bürolarının da yaptırım listesine eklendiğini bildirmişti.
ABD ile İran arasında yaşanan son gerilim güvenlik endişelerini yeniden alevlendirirken, ismini gizli tutan üst düzey ABD’li yetkililer Washington yönetiminin talepleri konusunda açıklamalarda bulundu. Reuters’ın haberine göre yetkililer iki ülke arasında son günlerde yürütülen temasların oldukça verimli geçtiğini ifade etti. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan bir kaynak, "Talep ettiğimiz şey, İranlıların Hürmüz Boğazı'nın tamamen açık olduğunu ve artık gemilere ateş açmayacaklarını açık bir şekilde kamuoyuna beyan etmeleri. Ya bu açıklamayı yapacaklar ya da kendileri açısından iyi bir sonuçla karşılaşmayacaklar" uyarısında bulundu.
"TAHRAN'DA GÜÇ MÜCADELESİ YAŞANIYOR"
Aynı yetkili, Tahran’ın Washington'a, Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik son saldırıların "İran’ın kendi sistemi içindeki kontrolden çıkmış bir unsurdan" kaynaklandığını ilettiğini öne sürdü. Habere göre ABD'li kaynaklar şu anda İran içinde "katı muhafazakarlar" ile "pragmatistler" arasında anlık bir güç mücadelesi yaşandığı değerlendirmesinde bulundu.
"İRAN HATA YAPTIĞINI KABUL ETMELİ"
Sürecin gidişatına ilişkin beklentilerini paylaşan bir yetkili ise, "Gemilere ateş açmayı bırakacaklarını kamuoyuna duyuracakları ve hata yaptıklarını açık ya da en azından üstü kapalı olarak kabul edecekleri bir noktaya gelmeyi umuyoruz. Şu anda bunun üzerinde çalışıyoruz" ifadelerini kullandı. ABD Başkanı Donald Trump’ın kendilerine müzakere talimatı verdiğini hatırlatan yetkili, "Ancak Başkan'ın daha önce de kanıtladığı gibi, gemilere ateş etmeye devam ederlerse veya başka herhangi bir düşmanca eylemde bulunurlarsa onlara karşılık vereceğiz" şeklinde konuştu.
"NÜKLEER MALZEMEYİ ALAMAZSAK, ANLAŞMA YOK"
Öte yandan ABD tarafının bir diğer temel talebinin, İran'ın elindeki zenginleştirilmiş nükleer malzemeyi teslim etmesi olduğu vurgulandı. ABD’nin bu konudaki katı tutumunun altını çizen bir ABD'li yetkili, "Şunu açıkça ifade etmek istiyorum; eğer o nükleer malzemeyi alamazsak, İran ile herhangi bir anlaşmamız olmayacak" dedi. Aynı yetkili, İran'ın bu talepleri reddetmesi halinde askeri ve ekonomik yaptırımlar da dahil olmak üzere masada "pek çok seçenekleri" olduğunu sözlerine ekledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD Başkanı Donald Trump'ın, "İran müzakerelere devam edilmesini" yönündeki açıklamasını yalanladı. İran resmi haber ajansı IRNA'nın haberine göre Bekayi, "İran İslam Cumhuriyeti, ABD ile müzakerelere yönelik herhangi bir talepte bulunmadı" dedi.
Bekayi, geçtiğimiz ay taraflar arasında imzalanan mutabakat zaptının ABD tarafından defalarca ihlal edildiğini belirterek, İran'ın politikasının "taahhüde karşı taahhüt" ilkesine dayandığını söyledi. Bekayi, Washington'un taahhütlerini ihlal etmesi halinde İran'ın buna "karşılıklı eylemlerle" cevap vereceğini ifade etti.
ABD Başkanı Donald Trump geçtiğimiz saatlerde sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "İran müzakerelere devam edilmesini istedi. Biz de bunu kabul ettik ancak, ABD onlara kesin bir dille ateşkesin sona erdiğini bildirdi" demişti.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!
