TÜİK verilerine göre Türkiye'de 65 yaş ve üzerindeki nüfus, 9 milyon 583 bin 59 kişiye ulaştı. Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki payı giderek artarken bazı şehirlerde her 5 kişiden biri 65 yaşın üzerinde. Türkiyedeki en yaşlı şehir, yaşlıların eğitim durumları, medeni durumları ve daha fazlası …
Türkiye'de yaşlı nüfus her geçen yıl artıyor. Peki en yaşlı şehir hangisi? Hangi illerde yaşlı nüfus oranı en yüksek seviyeye ulaştı? Türkiye'de yalnız yaşayan yaşlıların oranı ne kadar? Kadınlar mı yoksa erkekler mi daha uzun yaşıyor? İşte Türkiye'nin yaşlı nüfusuna ilişkin dikkat çeken veriler ve şehir şehir detaylar…
YAŞLI NÜFUS 9 MİLYON 583 BİN 59 KİŞİ OLDU
Yaşlı nüfus olarak kabul edilen 65 ve daha yukarı yaştaki nüfus, son beş yılda %20,5 artarak 2025 yılında 9 milyon 583 bin 59 kişi oldu.
Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı ise 2020 yılında %9,5 iken, 2025 yılında %11,1'e yükseldi. Yaşlı nüfusun 2025 yılında %44,7'sini erkek nüfus, %55,3'ünü kadın nüfus oluşturdu. Yaşlı nüfus oranının artıp azalmasıyla ilgili tahminler üç farklı senaryoda ele alındı:
Mevcut yapının devam edeceğini varsayan ana senaryoya göre yaşlı nüfus oranının;
2030 yılında %13,5,
2060 yılında %27,0,
2100 yılında %33,6 olacağı öngörüldü.
Doğurganlık göstergelerindeki hızlı düşüş eğiliminin devam edeceğini varsayan düşük senaryoya göre yaşlı nüfus oranının;
2030 yılında %13,5,
2060 yılında %28,8,
2100 yılında %42,8 olacağı öngörüldü.
Doğurganlığı artırıcı tedbirlerin etkili olacağını varsayan yüksek senaryoya göre yaşlı nüfus oranının;
2030 yılında %13,4,
2060 yılında %25,5,
2100 yılında %28,2 olacağı öngörüldü.
TÜRKİYE YAŞLANIYOR
Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranının %10,0'ını geçmesi nüfusun yaşlanmasının bir göstergesidir. Türkiye'de yaşlı nüfus, diğer yaş gruplarındaki nüfusa göre daha yüksek bir hız ile artış gösterdi.
Küresel yaşlanma süreci olarak adlandırılan "demografik dönüşüm" sürecinde olan Türkiye'de, doğurganlık ve ölümlülük hızlarındaki azalma ile birlikte sağlık alanında kaydedilen gelişmeler, yaşam standardının, refah düzeyinin ve doğuşta beklenen yaşam süresinin artması ile nüfusun yaş yapısı şekil değiştirdi. Çocuk ve gençlerin toplam nüfus içindeki oranı azalırken yaşlıların toplam nüfus içindeki oranı artış gösterdi. Türkiye, oransal olarak yaşlı nüfus yapısına sahip ülkelere göre hala genç bir nüfus yapısına sahip olsa da yaşlı nüfus sayısal olarak oldukça fazladır
TÜRKİYE, YAŞLI NÜFUS ORANINA GÖRE SIRALAMADA 194 ÜLKE ARASINDA 75. SIRADA YER ALDI
Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre 2025 yılı için dünya nüfusunun 8 milyar 231 milyon 613 bin 70 kişi, yaşlı nüfusun ise 856 milyon 880 bin 405 kişi olduğu tahmin edildi.
Bu tahminlere göre dünya nüfusunun %10,4'ünü yaşlı nüfus oluşturdu. En yüksek yaşlı nüfus oranına sahip ilk üç ülke sırasıyla %36,0 ile Monako, %30,0 ile Japonya ve %25,1 ile İtalya oldu. Türkiye, 194 ülke arasında 75. sırada yer aldı.
TÜRKİYE'NİN DOĞUSUNDA YAŞLI NÜFUS DÜŞÜK
Yaşlı nüfus oranının en düşük olduğu il %3,8 ile Şırnak oldu. Bu ili %4,5 ile Şanlıurfa, %4,7 ile Hakkari izledi.
2025 yılında yaşlı nüfus oranı en yüksek ve en düşük 10 il şu şekilde listelenebilir:
Yaşlı Nüfus Oranı En Yüksek 10 İl (%):
Sinop – 21,7
Kastamonu – 21,1
Giresun – 20,0
Artvin – 19,2
Çankırı – 18,2
Balıkesir – 18,2
Edirne – 18,0
Çorum – 17,9
Çanakkale – 17,8
Tunceli – 17,8
Yaşlı Nüfus Oranı En Düşük 10 İl (%):
Bitlis – 6,3
Mardin – 6,2
Ağrı – 6,1
Siirt – 6,0
Diyarbakır – 5,7
Van – 5,4
Batman – 5,2
Hakkari – 4,7
Şanlıurfa – 4,5
Şırnak – 3,8
TEK KİŞİLİK YAŞLI HANEHALKI ORANININ EN YÜKSEK OLDUĞU İL BALIKESİR OLDU
En az bir yaşlı fert bulunan haneler içinde tek kişilik yaşlı hanehalkı oranının en yüksek olduğu il, 2025 yılında %34,3 ile Balıkesir oldu. Bu ili %34,1 ile Çanakkale, %33,7 ile Burdur izledi. Bu oranın en düşük olduğu il ise %8,3 ile Hakkari oldu. Bu ili %13,8 ile Batman, %15,0 ile Van izledi.
YAŞLI FERTLERİN %37,9'UNUN EN AZ BİR ÇOCUĞU İLE AYNI ADRESTE İKAMET ETTİĞİ GÖRÜLDÜ
Yaşlı fertler yaş grubuna göre incelendiğinde, 75 ve daha yukarı yaştaki fertlerin %36,4'ünün, 85 ve daha yukarı yaştaki fertlerin %39,9'unun, 90 ve daha yukarı yaştaki fertlerin %43,0'ının en az bir çocuğu ile aynı adreste ikamet ettiği görüldü.
OKUMA YAZMA BİLEN YAŞLI NÜFUS ORANI 2024 YILINDA %88,4 OLDU
Yaşlı nüfus içinde okuma yazma bilenlerin oranı 2024 yılında %88,4 iken okuma yazma bilmeyenlerin oranı %11,6 oldu. Yaşlı nüfus eğitim durumuna göre incelendiğinde, 2024 yılında yaşlı nüfusun %46,7'sinin ilkokul mezunu, %10,4'ünün ortaokul veya dengi okul/ilköğretim mezunu, %10,4'ünün lise veya dengi okul mezunu, %9,0'ının yükseköğretim mezunu olduğu görüldü.
Okuma yazma bilen yaşlı erkeklerin oranı %97,0 iken yaşlı kadınların oranı %81,5 oldu. Bitirilen tüm eğitim düzeylerinde yaşlı erkek nüfus oranının yaşlı kadın nüfus oranından daha yüksek olduğu görüldü.
İNTERNET KULLANAN YAŞLI BİREYLERİN ORANI 2025 YILINDA %53,2 OLDU
Hanehalkı bilişim teknolojileri kullanım araştırması sonuçlarına göre, İnternet kullanan 65-74 yaş grubundaki bireylerin oranı 2020 yılında %27,1 iken bu oran 2025 yılında %53,2'ye yükseldi. İnternet kullanan yaşlı bireyler cinsiyete göre incelendiğinde, erkeklerin kadınlardan daha fazla İnternet kullandığı görüldü. İnternet kullanan yaşlı erkeklerin oranı 2025 yılında %61,3 iken yaşlı kadınların oranı %46,1 oldu.
YAŞLI NÜFUSUN MEDENİ DURUMLARI
Yaşlı nüfus yasal medeni duruma göre incelendiğinde, cinsiyetler arasında önemli farklılıklar olduğu görüldü. Yaşlı erkek nüfusun 2025 yılında %1,5'inin hiç evlenmemiş, %83,8'inin resmi nikahla evli, %4,2'sinin boşanmış, %10,6'sının eşi ölmüş olduğu görülürken yaşlı kadın nüfusun %2,9'unun hiç evlenmemiş, %47,5'inin resmi nikahla evli, %4,7'sinin boşanmış, %44,9'unun ise eşi ölmüş olduğu görüldü.
BİR BİREY 65 YAŞINA ULAŞTIĞINDA YAŞAMASI BEKLENEN ORTALAMA ÖMÜR 18,0 YIL OLDU
Hayat Tabloları, 2022-2024 sonuçlarına göre doğuşta beklenen yaşam süresi Türkiye geneli için 78,1 yıl, erkekler için 75,5 yıl ve kadınlar için 80,7 yıl oldu. Genel olarak kadınlar erkeklerden daha uzun süre yaşamakta olup, doğuşta beklenen yaşam süresi farkı 5,2 yıl oldu.
Türkiye'de 65 yaşına ulaşan bir kişinin beklenen yaşam süresi ortalama 18,0 yıl oldu. Erkekler için bu sürenin 16,3 yıl, kadınlar için 19,6 yıl olduğu gözlendi. Diğer bir ifade ile 65 yaşına ulaşan kadınların erkeklerden ortalama 3,3 yıl daha fazla yaşayacağı tahmin edildi. Beklenen yaşam süresi 75 yaşında 11,0 yıl iken 85 yaşında 5,8 yıl oldu.
YAŞLILAR 2024 YILINDA EN FAZLA DOLAŞIM SİSTEMİ HASTALIKLARINDAN HAYATINI KAYBETTİ
Ölüm ve ölüm nedeni istatistiklerine göre, 2024 yılında ölen yaşlıların %39,9'u dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle hayatını kaybetti. Bu hastalığı ikinci sırada %17,2 ile solunum sistemi hastalıkları, üçüncü sırada %14,1 ile iyi huylu ve kötü huylu tümörler takip etti.
Ölüm nedenleri cinsiyete göre incelendiğinde, cinsiyetler arası en büyük farkın iyi huylu ve kötü huylu tümörlerde olduğu görüldü. İyi huylu ve kötü huylu tümörler nedeniyle hayatını kaybeden yaşlı erkeklerin oranı %18,1 iken yaşlı kadınların oranı %10,1 oldu.
ALZHEİMER HASTALIĞINDAN ÖLEN YAŞLILARIN ORANI 2024 YILINDA %3,0 OLDU
Ölüm ve ölüm nedeni istatistiklerine göre, Alzheimer hastalığından hayatını kaybeden yaşlıların sayısı, 2020 yılında 13 bin 714 iken 2024 yılında 10 bin 742 oldu. Alzheimer hastalığından ölen yaşlıların oranı 2020 yılında %3,7 iken bu oran 2024 yılında %3,0 oldu.
Alzheimer hastalığından ölen yaşlıların oranı cinsiyete göre incelendiğinde, 2024 yılında Alzheimer hastalığından ölen yaşlı erkeklerin oranı %2,2 iken yaşlı kadınların oranı %3,8 oldu.
TÜİK'in "İstatistiklerle Yaşlılar, 2024" raporunda yer alan verileri şöyleydi:
Bu İlin Yüzde 20'si Yaşlı!
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından geçtiğimiz yıla ilişkin yaşlı istatistikleri açıklandı. Açıklanan rakamlar, Türkiye'nin yaşlı nüfus oranının küresel ortalamanın altında kaldığını gösterirken, ülkede orta yaş sınırı erkeklerde 33.7, kadınlarda ise 35.2 olarak hesaplandı.
TÜİK'in "İstatistiklerle Yaşlılar, 2024" adlı raporuna göre Türkiye'de 65 yaş ve üzeri nüfus 9 milyon 112 bin 298 kişiye ulaştı.
Demografik analizlerde, yaşlı nüfus oranının toplam nüfus içinde yüzde 10'u aşmasının, toplumun yaşlanmaya başladığının önemli göstergelerinden biri kabul edildiği hatırlatıldı.
İşte en yaşlı illerimiz;