Pandemi süreci dijital dönüşümü hızlandırdı. 100 binden fazla KOBİ e-ticarete girdi. Artık harcamaların yüzde 30'a yakını e-ticaret yoluyla yapılıyor. POS cihazlarının yüzde 90'a yakını temassız kart kabul ediyor. Mastercard Türkiye ve Azerbaycan Genel Müdürü Yiğit Çağlayan, önümüzdeki 3 yıl içinde ödeme sistemlerinin görünmez olacağını söyledi.
Kovid-19 dijital dönüşümü hızlandırdı. Bu süreçte kaç şirket e-ticarete adım attı? Kartlı özellikle de temassız kartla alışverişin düzeyi ne oldu?
Pandemide 100 binden fazla KOBİ e-ticarete girdi. Türkiye'deki harcamaların yüzde 30'a yakını e-ticaret yoluyla yapılmaya başlandı. 7 milyon fazla tüketici e-ticaret kullanıyor. POS cihazlarının yüzde 90'a yakını temassız kart kabul ediyor. Harcamalarımızın yarısından fazlasını temassız kartla yapıyoruz.

TEMASSIZ % 90'A ÇIKAR

Pandemi süreci bittiğinde de bu devam eder mi?
Hatırlayın, geçen yaz biraz açıldık ve pandemi etkisi azaldı. Bu dönemde e-ticaret kullanımına baktık. Gördük ki, tüketicilerin yüzde 75'i kartlarını online olarak kullanmaya devam etmişler. Temassız kart kullanımı da sürmüş. Dolayısıyla bunun artık kalıcı olacağını düşünüyoruz. Temassız kart kullanımı bugün yarı yarıya... Bu 2 yılda yüzde 90'lara gelecek. Online ödemelerin toplam harcamalardaki payı da yüzde 30'dan 40'lara yaklaşacak.

GÖRÜNMEZ ÖDEME SİSTEMİ

Mastercard olarak ulaşmak istediğiniz hedef nedir?
Ödeme sistemlerinin görünmez olacağını öngörüyoruz. Yani ödeme yaptığımızı artık hissetmeyeceğiz. Araba ekranımızdan otopark ücretini ödeyeceğiz. Sesli asistanlarımızdan alışverişlerimizi yapacağız. Sosyal mecrada bir ürünü gördüğümüzde birkaç tıkla alabileceğiz. Biz böyle bir dünyaya kendimizi hazırlıyoruz. Bunun için Masterpass diye bir ödeme teknolojimiz var. Kartınızı kaydedip, güvenli şekilde kullanabiliyorsunuz. Bugün 5 binden fazla işyerinde güvenli ve hızlı bir şekilde, kart numarası girmeden rahatlıkla alışveriş yapabiliyorsunuz. Bu platformu geleceğe hazırlıyoruz. Bunu sesle alışverişte de kullanabiliyorsunuz. Sohbet ederek App'ler üzerinden alışveriş yapabiliyorsunuz. Bizim beklentimiz alışverişin görünmez ve her yerde olması... Bu bizim 3 yıl sonraki geleceğimiz nokta...
Tüketicilerde güvenlik endişesi oluşur mu?
Yapılan araştırmalar tüketicinin önce güvenliği sonra hızı tercih ettiğini gösteriyor. Bizim teknolojimiz güvenle, hızın bileşimi... Her aşamada tüketiciyi bilgilendiriyoruz. E-ticaret'ten alışveriş yaptınız, ürün sahte çıktı. İtiraz edip her zaman ödediğiniz tutarı geri alabilirsiniz. Bu anlamda nakit ödemekten çok daha iyi bir çözüm olarak düşünebilirsiniz.
Pandemide kağıt para hijyen anlamında da tüketicilerin pek tercih etmediği bir ödeme şekli oldu...
Kart tercihi pandemi öncesinde yüzde 45'lerdeydi. Şimdi yüzde 70'e kadar çıktı.

DÜNYA TAKSİDİ KOPYALAMAYA ÇALIŞIYOR

Dünyayla kıyaslandığında Türkiye nasıl bir seviyede...
Türkiye olarak kredi kartında ikinci büyük pazarız. İnovasyon ve sadakat programları anlamında lider ülkelerdeniz. Hep ilk'ler Türkiye'den çıkıyor. Pandemi insanlarda fonlama ihtiyacı doğurdu.

12 İLDE 2.600 KOBİ'Yİ ÖLÇÜYOR

KOBİ'ler üzerinde bir araştırmaya başladınız. Türk KOBİ'leri bu dijital dönüşümün neresinde?
Araştırmayı TEPAV ile yapıyoruz. 12 ilde, 13 farklı sektörde, 2.600 KOBİ'yi araştırıyoruz. Türkiye ve dünya ortalamalarını sektörel bazda çıkaracağız. Verileri KOBİ'lerin kullanımına sunacağız. Böylece KOBİ'lerimiz hangi seviyede olduklarını, gelişim alanlarını görüntüleyecekler. Bunu sadece bir araştırma ve data için yapmıyoruz. Bu araştırmanın sonucunda KOBİ'lerimizi yönlendireceğiz. Master KOBİ dediğimiz bir platformumuz var. Orada KOBİ'lerin e-ticarete ve e-ihracata atılmalarını destekliyoruz. Bu çalışma sonucunda KOBİ'lere danışmanlık sunacağız.

KARTLI ÖDEME FIRSATI

Octet işbirliği ile Mastercard Ticari Ödemeler Platformu adında POS cihazı olmayan işletmelere kartlı ödemenin önünü açacak bir platform kurdunuz, detaylarını öğrenebilir miyiz? Talep nasıl?
Tüketiciler harcamalarının hemen hemen yarısını kartla yapılıyor. Fakat KOBİ'lerin ticari harcamalarında kartın payı yüzde 10'lar seviyesinde... Nakit ve çek önemli bir ödeme aracı hâlâ... Bir KOBİ malzeme almak istediği diğer KOBİ'de POS cihazı olmadığı için kartla ödeme yapamıyor. Biz bir platform inşa ettik. KOBİ buraya kaydoluyor, karşı tarafı da kayıt ettiriyor. Ürünü taksitli şekilde alıyor.

CEP'LER POS OLUYOR

Yeni projeleriniz var mı?
Hâlâ toplu taşıma ve otoparklarda nakit kullanımı yaygın... 40 ilde toplu taşımada kart kullanımı için çözümlerimiz var. Ankara'da başladık, diğer illere de bunu yaygınlaştıracağız. İSPARK'la bir uygulama yaptık. Cep telefonu üzerinden otopark ödemesini yapabileceksiniz. Restoran, market ve özellikle küçük bakkalarda hâlâ nakit kullanımı yaygın... Çünkü, KOBİ'lerde POS cihazı yok. Biz "cep telefonlarını POS'a çevirelim" dedik. Bankalarla bu teknolojiyi yaygınlaştırıyoruz.

BANKA KARTLARI BÜYÜYOR

Banka kartlarında durum ne olur?
Nakitsiz topluma sadece kredi kartıyla geçemeyiz, debit kartları da kullanmalıyız. Kredi kartı pazarı yüzde 18'lerde büyüyor. Debit kart yüzde 45'lerde. Alışverişlerimizin yüzde 35'ini banka kartıyla yapıyoruz. Bunun 3 yılda yüzde 50'ye çıkmasını bekliyoruz.